Wat is LTI eigenlijk?

LTI staat voor Learning Tools Interoperability. Dit is een wereldwijde, veilige standaard waarmee verschillende educatieve softwaresystemen veilig met elkaar kunnen communiceren. Zie het als een universele stekker. Dankzij LTI kan Moodle op een veilige manier verbinding maken met externe tools van derden, zoals de toepassingen van Google. Het grote voordeel hiervan is dat gebruikers niet opnieuw hoeven in te loggen en dat gegevens veilig binnen de vertrouwde leeromgeving uitgewisseld worden.

Wat is Gemini LTI?

Gemini LTI is een specifieke koppeling van Google waarmee je de slimme functies van Gemini en NotebookLM rechtstreeks in de Moodle-omgeving plaatst. In plaats van dat studenten of medewerkers naar een externe website moeten gaan om een AI-assistent te gebruiken, verschijnt Gemini als een geïntegreerd onderdeel van de cursus. Dit maakt kunstmatige intelligentie een vast onderdeel van de dagelijkse lesinfrastructuur.

Waarom wil je dit als docent of trainer?

Het rechtstreeks aanbieden van Gemini binnen Moodle biedt goede didactische en praktische voordelen voor het ontwerpen van leerpaden:

• Directe studiehulp op de pagina: Cursisten die vastlopen in een cursus hoeven Moodle niet te verlaten. Ze kunnen direct binnen de context van hun taak vragen stellen aan de AI-assistent voor realtime coaching.
• Slimme FAQ-Gems bouwen: Je kunt als docent vooraf ingestelde AI-assistenten (Gems) inrichten. Deze beantwoorden veelgestelde vragen over de opbouw van de cursus, deadlines of de weging van opdrachten, waardoor je als docent minder tijd kwijt bent aan administratieve vragen.
• Automatische notebooks van je lesmateriaal: Met NotebookLM binnen het LMS kun je bestanden uit de cursus importeren om direct een persoonlijke leeromgeving te creëren. Studenten kunnen zo in hun eigen tempo studeren, samenvattingen genereren of zelfs een audio-overzicht in de vorm van een podcast laten maken op basis van jouw specifieke lesstof.
• Inzicht in het gebruik: Je krijgt als docent waardevolle inzichten in hoe cursisten de notebooks en virtuele assistenten gebruiken. Je ziet bijvoorbeeld hoeveel studenten een interactie zijn gestart, wat helpt om het leereffect te peilen.

Wat moet de Moodle-beheerder doen?

Het inrichten van deze integratie is efficiënt geregeld en vereist actie op twee fronten: in de Google Beheerdersconsole en binnen Moodle zelf.

Als eerste moet de Google Workspace-beheerder binnen de organisatie de Google Workspace LTI-service, de Gemini-service (inclusief het delen van Gems) en de NotebookLM-service aanzetten in de Google Beheerdersconsole. Houd er rekening mee dat gebruikers moeten inloggen met een Google Workspace for Education-account om toegang te krijgen.

Vervolgens kan de Moodle-beheerder de tool eenvoudig registreren in de Moodle-omgeving via de sitebeheerinstellingen:

1. Ga binnen Moodle naar Sitebeheer, kies voor Plug-ins en klik onder Activiteitsmodules op Externe tools beheren.
2. Vul bij de tool-URL de officiële registratielink van Google in: https://lti.gemini.google.com/lti/register
3. Kies voor LTI Advantage toevoegen en installeer de koppeling.
4. Activeer de tool in het overzicht.

Hierna kan de beheerder instellen dat de tool direct zichtbaar wordt in de activiteitskiezer voor alle cursussen, of docenten de vrijheid geven om de tool zelf handmatig toe te voegen aan specifieke cursussen via de LTI externe tools-instellingen.

Hulp nodig bij instellen?

Wil je aan de slag met het slim inrichten van AI binnen jouw Moodle-omgeving of zoek je hulp bij de technische configuratie? Neem gerust contact op met Avetica voor strategisch advies en ondersteuning. Voor de gedetailleerde, stapsgewijze handleidingen kun je ook direct terecht op de officiële supportpagina van Google via de handleiding voor Gemini LTI instellen met Moodle en de algemene uitleg over de functies op de pagina over Gemini LTI kenmerken.

Het bericht Integreer Google Gemini in Moodle via LTI verscheen eerst op Avetica.

Wat is LTI en waarmee kan ik het vergelijken?

LTI is een open standaard waarmee externe educatieve tools en content veilig kunnen worden geïntegreerd in jouw LMS. 1EdTech (voorheen IMS Global) beheert deze standaard en bepaalt de regels voor de beveiligde communicatie die plaats vindt. LTI is geen eigendom van Moodle zoals sommigen weleens denken. Interessant detail: Toen in 2011 de eerste versie van LTI werd gepubliceerd, zat deze functie een half jaar later al in Moodle. Over een innovatief LMS gesproken…

Je kan LTI vergelijken met Youtube en Spotify. Als je een video van Youtube wil gebruiken in jouw Moodle omgeving, kun je deze makkelijk embedden. Op deze manier wordt de video getoond in jouw omgeving, maar staat fysiek bij Youtube zelf. Hetzelfde geldt voor Spotify: je streamt de muziek naar jouw smartphone of computer, maar de muziek zelf blijft bij Spotify staan. Als het abonnement stopt of de video wordt verwijderd, heb je geen toegang meer tot de content.

Zo werkt het ook met LTI. De content blijft extern staan en wordt niet opgeslagen in je LMS. Je hebt echter wel toegang tot de content. Een deelnemer klikt vanuit Moodle op een LTI link en ziet direct de externe content in de eigen omgeving zonder in te hoeven loggen bij de externe aanbieder. De behaalde leerresultaten worden aan jouw LMS gestuurd en daar opgeslagen.

Waarom overstappen naar LTI 1.3?

In de kern draait het om beveiliging en de onderliggende authenticatie. Wat zijn de verschillen en waarom is LTI 1.1/1.2 onveilig?

• LTI 1.1/1.2: Deze versies gebruiken het verouderde OAuth 1.0A-protocol. De authenticatie vindt plaats met een ‘Shared Secret’ en ‘Consumer Key’. Dit systeem is kwetsbaar want op 30 juni 2022 verliep de ondersteuning. Deze oude versie biedt niet de robuuste beveiliging die de huidige online standaarden vereisen. Jouw organisatie loopt hiermee dus onnodige veiligheidsrisico’s. Vanuit het principe van ‘passende beveiliging’ binnen de AVG moet je dit ook niet meer willen.
• LTI 1.3: Dit is de versie die wel veilig is. Het maakt gebruik van OAuth 2.0 in combinatie met OpenID Connect. Dit betekent dat jouw LMS en de externe leermiddelen communiceren via asymmetrische sleutels en veilige JWT’s (JSON Web Tokens). Best ingewikkelde termen maar neem van ons aan dat dit veilig is.

LTI 1.3 is de enige manier om externe content veilig te tonen binnen jouw LMS.

Misschien vraag je je af: “Als LTI 1.1/1.2 zo onveilig is, waarom is het dan nog beschikbaar in Moodle?” Een simpele reden: veel externe content-aanbieders hebben de overstap naar LTI 1.3 nog niet gemaakt. Iedereen moet echter overstappen, daar is geen ontkomen aan. We zien op verschillende plaatsen dat aanbieders een deadline stellen voor hun ondersteuning bij LTI 1.1/1.2. 

Moodle heeft LTI 1.1/1.2 nog niet uit de code weggehaald, maar wel gezorgd dat deze minder makkelijk te vinden is. Als Moodle Partner weten wij dat het niet lang meer duurt voordat LTI 1.1/1.2 helemaal niet meer beschikbaar is. Een harde deadline hebben wij nog niet gehoord.

Configuratie LTI 1.3 is complexer

Het eerlijke verhaal is dat de configuratie van LTI 1.3 complexer is dan die van de oudere versies. Behalve wanneer je een LTI verbinding legt tussen twee Moodle omgevingen. De handmatige configuratie van asymmetrische sleutels, authenticatie-endpoints en ‘Client ID’s’ vraagt om technische kennis. Het is een taak die je als Functioneel Beheerder niet zomaar even tussendoor doet. 

Dit mag echter geen belemmering zijn om over te stappen. Het is namelijk de enige optie om de veiligheid, continuïteit en geavanceerde functies (zoals LTI Advantage) van jouw Moodle-omgeving te waarborgen.

Twee opties voor overstappen

1. Als Functioneel Beheerder stel je zelf alle LTI-verbindingen opnieuw in. Op deze LTI-pagina van MoodleDocs vind je een uitgebreid overzicht van de mogelijkheden en instellingen.
2. Je vraagt Avetica om al je LTI-verbindingen naar LTI 1.3 over te zetten. Als gecertificeerde Moodle Premium Partner hebben wij ruime ervaring met de LTI 1.3 migratie en inrichting. We nemen het complexe technische werk uit handen, zodat jij je kunt concentreren op het creëren en onderhouden van goede en mooie Moodle cursussen.

Wil je in één keer de overstap maken en zeker weten dat jouw LTI-koppelingen veilig, stabiel en toekomstbestendig zijn? Neem contact op met Avetica en plan de overstap naar LTI 1.3.

Moodle is gecertificeerd voor LTI

Belangrijk om te weten: Moodle is door 1EdTech gecertificeerd voor de implementatie van LTI. Dit geeft je extra zekerheid dat de integratie van externe tools via LTI 1.3 niet alleen veilig, maar ook conform de internationale standaarden wordt uitgevoerd. Zijn er issues met de configuratie van LTI, dan weten wij al bijna zeker dat het niet aan Moodle ligt. Dat is het grote voordeel van open source, open standaarden en certificeringen.

Tip: test jouw LTI-applicatie met de speciale tool saLTIre.

Het bericht Stap tijdig over naar LTI 1.3 verscheen eerst op Avetica.

De internationale standaard Learning Tools Interoperability (LTI) werd in 2011 gepubliceerd door IMS Global. Deze organisatie heet ondertussen 1EdTech en beheert ook andere standaarden zoals SCORM, AICC, xAPI en Open Badges.

LTI kent een consumer en provider kant. Als LTI-consumer start je een leerobject op afstand op en het leerresultaat wordt teruggestuurd door de LTI-provider naar jouw LMS. Dit leerobject is bijvoorbeeld één interactieve oefening of een complete cursus. Ben je LTI provider, dan deel je jouw cursus met anderen via een beveiligde link.

LTI-provider als businessmodel

De techniek van de LTI provider is de basis voor een interessant businessmodel. Op één centrale plek ontwikkel en beheer je de e-learningcontent. Via de LTI-provider deel je je content met je klanten. Zij hebben toegang tot jouw content zonder dat ze een kopie krijgen van de content. Vergelijk dit met Spotify waarbij je muziek kan streamen. De muziek staat echter niet op je telefoon of computer, je hebt alleen maar toegang tot de muziek.

LTI in Moodle

Eind 2011 is LTI-consumer geïmplementeerd in Moodle. De LTI-provider volgde in 2014. Ondertussen is versie 1.3 van LTI ook volledig geïmplementeerd. En dat is maar goed ook, want per 30 juni 2022 worden oudere versie van LTI niet meer ondersteund.

Als eerste LMS ter wereld ontving Moodle de certificering van IMS Gobal. Dat houdt in dat de ontwikkelaars van Moodle de standaard LTI op de juiste manier hebben geïmplementeerd. In dit overzicht zie je dat Moodle het 1EdTech Certified logo mag voeren.

LTI issues

Het gebruik van LTI groeit gestaag maar daarmee ook het aantal issues. Waar vroeger nogal eens bleek dat een LMS-leverancier de standaard niet op de juiste manier had geïmplementeerd, zien we de laatste tijd een verschuiving naar een ander probleem. De cursus in Moodle wordt niet goed geconfigureerd voor het gebruik van LTI. Daarom de volgende tips:

Tip 1: stel cursusvoltooiing goed in

Stel de cursusvoltooiing goed in. Bedenk vooraf aan welke voorwaarden de student moet voldoen om tot een voltooide cursus te komen? Is dat een bepaald eindcijfer of moet de student een set van activiteiten hebben voltooid. Nadat de cursus is voltooid zal LTI de voltooiing en het eindcijfer terugsturen naar het andere LMS (LTI-consumer).

Tip 2: stel activiteitsvoltooiing goed in

Ook een activiteit kent voorwaarden om gemarkeerd te worden als voltooid. Als voorbeeld nemen we een toets. Deze wordt zo ingesteld dat je een cijfer moet krijgen om voltooiing te behalen. In de toets wordt tevens ingesteld dat je 3 pogingen mag doen en het hoogste cijfer telt. Maar bij poging 1 is de toets al voltooid en wordt dat cijfer verstuurd naar het andere LMS. De student kan bij poging 2 en 3 een hoger cijfer halen, maar dit wordt niet meer bijgewerkt via LTI. Zo werkt de standaard LTI niet.

Ons advies is om een slagingscijfer in te stellen bij de voltooiing. Dat cijfer komt dan in het andere LMS terecht.

Tip 3: voorkom hercertificering

Uit de vorige tip kan je afleiden dat LTI geen rekening houdt met het feit dat een cijfer wordt bijgewerkt in het andere LMS. Heb jij je Moodle cursus zo ingesteld dat een gebruiker elk jaar de cursus opnieuw moet doorlopen als hercertificering, dan zal bij de 2e voltooiing het cijfer niet meer worden doorgestuurd.

Gebruik voor iedere hercertificering een nieuwe LTI verbinding.

Tip 4: stel de algemene instellingen goed in

In sitebeheer van Moodle zit een belangrijke instelling die snel over het hoofd gezien worden, waardoor de LTI wellicht niet goed start. Deze instelling is “Frame embedding toestaan” (Allow Frame Embedding) en staat standaard uitgeschakeld, maar moet voor LTI ingeschakeld staan. Je vindt deze instelling onder Sitebeheer | Veiligheid | HTTP Security. 

Lees meer over LTI in Moodle?

Wil je meer weten over LTI in Moodle? De afgelopen jaren hebben we geregeld artikelen geschreven over dit onderwerp. Bekijk ons overzicht en mocht je nog vragen hebben, stel deze aan Avetica of in het Nederlandstalig Moodle forum.

Het bericht Voorkom LTI issues met deze tips verscheen eerst op Avetica.

Met de internationale standaard Learning Tools Interoperability (LTI) kan je gemakkelijk leeractiviteiten uitwisselen tussen diverse leerplatformen. De standaard LTI is van het IMS Global Learning Consortium die ook andere standaarden beheert zoals SCORM en xAPI.

Met LTI kan je bijvoorbeeld een interactieve oefening of een complete cursus die gehost wordt ergens in de wereld tonen in je eigen leermanagementsysteem (LMS). Naast Single Sign On (SSO) worden ook alle leerresultaten (cijfers) gesynchroniseerd. Op deze manier koppel je op een eenvoudige manier externe leercontent in je eigen Moodle cursus.

Welke versie van LTI wordt geadviseerd?

Zoals bij elke IT-standaard maakt ook LTI een doorontwikkeling door. De meeste organisaties die hun leercontent aanbieden hebben versie 1.1 en 1.2 geïmplementeerd. Ook de meeste LMS-en gebruiken diezelfde versies. De meeste recente versies zijn LTI 1.3 en LTI Advantage. De ondersteuning van alle oudere versies stopt na 30 juni 2022. Eén van de belangrijkste redenen is dat oudere versies nog OAuth 1.0a gebruiken en die wordt ook niet meer ondersteund. LTI 1.3 en LTI Advantage maken gebruiken van OAuth 2. Dus ook vanuit het oogpunt van informatiebeveiliging en privacy moet elk LMS en elke aanbieder van leercontent naar de nieuwste LTI versie upgraden. Lees meer op de site van IMS Global hierover.

LTI 1.3 en Moodle?

Hoe gaat Moodle om met het implementeren van LTI 1.3? In mei 2019 kwam Moodle 3.7 uit en daarin was al ondersteuning opgenomen voor LTI 1.3 en LTI Advantage. In hetzelfde voorjaar werd Moodle gecertificeerd door IMS Global en dat betekent dat de ontwikkelaars van Moodle de LTI-standaard op de juiste manier hebben geïmplementeerd in de software. Ook leuk om te melden is dat Moodle het eerste LMS ter wereld was die deze certificering ontving. Moodle blijft een LMS dat voorop blijft lopen qua ontwikkelingen.

Goed dat Moodle de nieuwe LTI-standaarden ondersteund, maar wat betekent dit voor mijn bestaande LTI-koppelingen met versie 1.1 en 1.2? Blijven die nog werken in nieuwe Moodle versies? Uit deze forumdiscussie blijkt dat oudere LTI-versies voorlopig nog intact blijven. Wel zal er een waarschuwing getoond worden bij het beheer van de LTI-koppeling dat er verouderde versies gebruikt worden. Er zijn op dit moment nog geen plannen om de code van de verouderde LTI-versies uit Moodle te halen. Maar hoelang Moodle dit kan blijven volhouden is onbekend.

Wil je testen of een LTI-koppeling met versie 1.3 werkt, gebruik dan een (recente) Moodle site of deze LTI Tool Emulator.

Ons advies: als je een verouderde LTI-koppeling tegenkomt, meldt dit dan bij de aanbieder van de leercontent of bij de LMS-leverancier. Wijs hen op de veiligheidsrisico’s die er zijn met de oudere versies.

Ben je op zoek naar een goede LTI-provider en wil je makkelijk en snel je leercontent delen via LTI? Kijk dan eens naar LTIprovider.net.

Het bericht Ondersteuning oudere LTI-versies in Moodle verscheen eerst op Avetica.

Je eigen cursussen verkopen zonder je eigen leermanagementsysteem (LMS)?

Wel een eigen LMS maar geen LTI integratie?

Dan is ltiprovider.net voor jou!

Waar staat LTI voor?

LTI is een industriestandaard en staat voor Learning Tool Interoperability wat betekent dat LTI je in staat stelt om cursussen, modules, toetsen (Learning Tools) zonder beperkingen (Interoperability) ter beschikking te stellen aan gebruikers in andere leeromgevingen.

Wat biedt LTIprovider.net?

Binnen LTIprovider.net krijg je je eigen afgeschermde leeromgeving. Binnen die leeromgeving kun je je eigen cursussen bouwen of zelf ontwikkelde content (bv Scorm-modules) uploaden. Ook kun je je eigen vormgeving toepassen. 

Hoe krijgen mijn klanten toegang?

Wanneer je cursus klaar is maak je een LTI link aan en verstrekt deze samen met een unieke code aan je klant. De klant verwerkt deze in het eigen LMS en gebruikers kunnen jouw cursus direct vanuit hun eigen LMS starten. LTI zorgt voor de toegang tot LTIprovider.net en de cursus. Elke klant krijgt een eigen unieke LTI link en code.

Rapportage

LTI stuurt bepaalde gegevens over de cursus terug naar het LMS van je klant. Als dat niet genoeg is kun je binnen LTIprovider.net je eigen rapportages maken en die ter beschikking stellen aan de klant of periodiek toesturen.

Meer weten?

Wil je meer weten over LTIprovider.net en over het prijsmodel, lees dan de veelgestelde vragen of neem contact op met ons voor een demonstratie.

Het bericht Avetica lanceert nieuwe service LTIprovider.net verscheen eerst op Avetica.

Een klant van Avetica die onlangs van Moodle LMS naar Moodle Workplace is overgestapt vroeg advies over de volgende situatie. Ze hebben één e-learningmodule die ze met negen andere zorginstellingen willen delen. De zorgverleners van ene instellingen mogen niet de deelnemers van de andere instellingen zien vanwege de privacy. Daarnaast moet elke zorginstelling toegang krijgen tot de rapportages zodat zij alleen haar eigen medewerkers kan volgen. Als laatste wens wil onze klant maar op één plek de e-learning beheren.

Centraal contentbeheer

In maart van dit jaar heb ik een serie blogs geschreven over centraal contentbeheer en hierover ook een webinar verzorgd. Dit webinar is terug te kijken op moodle.avetica.academy . Met de combinatie van LTI, gedeelde cursus en de multi-tenant structuur in Moodle Workplace kunnen we deze wens van onze klant realiseren.

Aanpak

We hebben eerst een testsituatie opgebouwd voordat we dit in de productiesite gaan opzetten. De volgende stappen hebben we doorlopen:

1. Maak een Moodle cursus aan, voeg de content toe en stel de cursus in met cursusvoltooiing
2. Maak negen LTI linkjes aan in de LTI-provider
3. Maak negen tenants aan (per zorginstelling één tenant) en upload eventueel per tenant het logo van de betreffende zorginstelling
4. Maak negen dynamische regels aan van het type: als in het domein van het e-mailadres van de gebruiker ‘@umcABC.nl‘ staat, voeg dan deze gebruiker tot de tenant umcABC
5. Maak een rapportage aan voor deze cursus en plaatst deze in ‘gedeelde ruimte’ zodat ze zichtbaar is in alle tenant
6. Geef per tenant één of meerdere gebruikers van de betreffende instelling toegang tot deze rapportage
7. Stel in dat deze gebruikers elke week of elke maand een rapportage van de voortgang krijgen op de e-mail

Indien er vaker op deze manier een e-learning gedeeld gaat worden via LTI dan hoef je stap 3 en 4 alleen uit te voeren voor nieuwe zorginstellingen.

Resultaten

Het zijn een aantal stappen om dit zo in te richten maar dan heb je wel de volgende resultaten:

• Privacy by design:
  • de privacy is gewaarborgd want elke instelling krijgt haar eigen tenant
  • elke zorginstelling ziet alleen de rapportage van haar eigen medewerkers
• Centraal contentbeheer:
  • wijzigingen in de content worden maar op één plek doorgevoerd namelijk in die ene cursus
  • wijzigingen zijn direct zichtbaar voor alle aangesloten zorginstellingen
• Beheer door aanbieder:
  • maximaal aantal deelnemers kan per aangesloten zorginstelling ingesteld worden
  • nieuwe zorginstellingen kunnen binnen een half uur worden aangesloten
  • toegang voor een bepaalde instelling kan makkelijk worden ingetrokken

Het bericht Leuke uitdaging: e-learning delen via LTI met rapportage per zorginstelling verscheen eerst op Avetica.

Als je deze blog al wat langer volgt heb je vast al eens gehoord van LTI (Learning Tools Interoperability). Voor lezers die het niets zegt, LTI is een standaard waarmee je content van één LMS beschikbaar kunt maken in een ander LMS. Je spreekt in dit kader over een provider en consumer. Jouw site is ‘provider’ als jij een cursus hebt die je open wil stellen voor gebruikers van een ander LMS. Je maakt een LTI provider aan in Moodle en verstrekt een link en code aan de andere partij. De andere partij (consumer) voert deze in in zijn / haar LMS waarna gebruikers vanuit die omgeving jouw cursus kunnen benaderen. LTI zorgt voor de authenticatie en aanmelding. Wil jij content benaderen van een andere partij word jij de consumer.

Wij merken dat er soms gedaan wordt of het heel lastig is om een LTI constructie op te zetten. Natuurlijk moet je weten waar je op moet letten maar in de basis is het relatief eenvoudig. Toch ontdekken wij soms ook nog zaken die we hier graag delen.

John Baird

In een bepaalde Moodle omgeving waar we met LTI werken kwam een bepaalde gebruiker voor met de naam ‘John Baird’. Bij de klant was niet bekend wie dit was en kwam de vraag waar deze gebruiker vandaan zou kunnen komen. Toen ‘John Baird’ ook in een volledig andere omgeving opdook was het tijd voor wat nader onderzoek. Ook in de tweede omgeving werd gewerkt met LTI dus mogelijk zat daar een oorzaak. Wat mij opviel was dat John in beide omgeving ook een logo had als profielfoto wat mij bekend voorkwam. Dit bleek het logo te zijn van IMS Global, de beheerder van de LTI en Scorm standaard. Na wat verder zoeken kwam ik uit bij een site waarmee je LTI kunt testen https://lti.tools/saltire/tc Dit tooltje bleek gebruikt te zijn en maakt een gebruiker aan met de naam ‘John Baird’ en het IMS logo als profielfoto. Overigens een bijzonder nuttig tooltje! Kom je John dus tegen kun je hem eenvoudig verwijderen zonder dat er iets kapot gaat. Zoals je in het voorbeeld van de tool kunt zien zou het ook kunnen zijn dat je ‘Sean Connery’ tegen komt!

Juiste rol koppelen

Wanneer je een LTI provider aanmaakt ga je een ander LMS toegang geven tot jouw content. Je kunt daarbij aangeven welke rol een gebruiker krijgt in jouw LMS. Het kan zijn dat iemand aan de kant van de consumer Leraar is en dat je die rol ook wilt geven in jouw LMS. In de regel zul je echter willen dat alle gebruikers vanuit het andere LMS in jouw omgeving alleen maar de Leerling rol krijgen. In een bepaalde situatie had men hier niet goed op gelet en kregen gebruikers de rol Leraar. Men kon dus ook allemaal gebruikers van andere partijen zien. Dit leidde vanzelfsprekend tot een vraag over privacy. Let dus goed op bij het maken van de koppelingen dat je de juiste rol selecteert.

Het bericht Moodle LTI tips verscheen eerst op Avetica.

In deel 2 van deze korte serie blogs over Centraal Contentbeheer wil ik de kracht van de LTI-provider bespreken. LTI is een international protocol en de letters staan voor Learning Tools Interoperability. Met deze techniek kan je heel gemakkelijk leercontent die buiten jouw leermanagementsysteem staat opstarten. Of jij kan leercontent delen via LTI. Ook worden leerresultaten uitgewisseld.
Moodle is gecertificeerd voor LTI, dus je kan met een gerust hart deze techniek inzetten.

LTI provider + consumer

Bij LTI hebt je twee kanten, de provider en de consumer. Bij de provider staat de leercontent en de consumer start die leercontent op vanuit zijn eigen leermanagementsysteem. Om het duidelijk te maken geef ik een voorbeeld vanuit twee perspectieven, de aanbieder van de content en de lerende.

Voorbeeld vanuit perspectief van de aanbieder

Je bent uitgever van digitale leercontent en je verkoopt onder andere een module over ‘Integriteit op de werkvloer‘. Aan een grote klant heb je 250 licenties verkocht van deze module. De klant vraagt om die module in zijn eigen leermanagementsysteem te plaatsen, maar als uitgever wil je controle houden over je content. Je stelt voor om de module te ontsluiten via LTI en de klant gaat hiermee akkoord. In Moodle publiceer je deze module via LTI en stel je het maximaal aantal gebruikers in op 250. Je stuurt de LTI-link en de secret key op inclusief de factuur. In de weken hierna kan je in je eigen Moodle site zien hoeveel gebruikers van je klant al aan het leren zijn over integriteit.

Voorbeeld vanuit perspectief van de lerende

Je werkt bij een grote organisatie en krijgt te horen dat je een module over ‘Integriteit op de werkvloer‘ moet volgen. Je logt in op het leermanagementsysteem van jouw organisatie en ziet de link naar de module staan. Je klikt erop en een nieuw venster opent zich. Daar zie je de module staat en je begint met leren. Na een paar dagen ben je klaar met de module en in je leermanagementsysteem zie je dat de cursus voltooid is.

Mogelijkheden van LTI-provider

In bovenstaand voorbeeld is de module gedeeld met één klant. Het leuke is dat je deze module opnieuw kan delen voor andere klanten. Elke klant krijgt een unieke LTI-link en secret key. En per klant kan je de maximaal aantal gebruikers en einddata instellen. Al jouw klanten volgen dezelfde module. Mocht je een foutje hebben ontdekt in de content, dan hoef je deze maar op één plek bij te werken. Het is niet nodig om de LTI-linkjes opnieuw op te sturen.

Uitleg LTI provider

In onderstaande video krijg je in 2:26 minuten een korte Engelstalige uitleg hoe je een cursus kan publiceren via LTI. Je ziet de vormgeving nog van een oude 3.1 site. Gelukkig is de look-and-feel flink verbeterd sindsdien, de functionaliteit is nog hetzelfde gebleven.

Meer weten?

Wil je meer weten over LTI?

• In ons webinar van 25 maart 2021 heb ik de mogelijkheden van LTI-provider gedemonstreerd. Bekijk de opname die gemaakt is van dit webinar
• Bekijk deze documentatie van Moodle over het publiceren met LTI
• Lees meer blogs over LTI in Moodle
• Als je zelf LTI gaat uitproberen, vergeet dan niet deze handige tool om je LTI-verbinding mee te testen.

Het bericht Centraal Contentbeheer (2): De kracht van de LTI-provider verscheen eerst op Avetica.

De afgelopen weken ben ik op zoek gegaan naar alternatieven voor SCORM. Niet dat ik tegen SCORM ben. Ik hoop dat cursusontwikkelaars de juiste keuzes maken bij het ontwikkelen van leercontent. Mijn oproep is om niet standaard naar een auteursprogramma te grijpen om een SCORM module te maken. Bedenk vanuit je didactische aanpak welke tools het beste zijn om je doelen te halen.

Toen 20 jaar geleden de SCORM standaard werd geïntroduceerd wilde men een oplossing voor het probleem dat elk leermanagementsysteem haar eigen tools gebruikt om leercontent mee te ontwikkelen en dat de uitwisseling van content erg moeilijk was. ‘Eventjes’ overstappen naar een ander leermanagementsysteem was en is nog steeds een hele opgave.

Ei van Columbus?

Was SCORM het ei van Columbus? Nee, zeker niet. Voor bepaalde toepassingen waar leercontent in verschillende leermanagementsystemen getoond moet worden is SCORM een goede standaard gebleken. En omdat er een valide business case ligt en elk leermanagementsysteem SCORM ondersteunt, zal deze oude standaard nog wel blijven. Een eenzijdige standaard en geen oplossing voor het oorspronkelijke probleem.

Als ik naar de e-learningmarkt kijk, dan vallen mij de volgende zaken op:

Eigen tools voor contentontwikkeling

Alle leermanagementsystemen hebben eigen tools om (zonder SCORM) leercontent te ontwikkelen en deze tools worden ook steeds beter. Overstappen naar ander leermanagementsysteem blijft dus een lastige en kostbare stap. Je kan niet zomaar een database met content uitlezen en deze importeren in je eigen leermanagementsysteem. Dat is te simpel gedacht.

‘Walk the talk’ blijft lastig

Organisaties praten veel over nieuwe onderwijsvormen zoals actief leren, competentiegericht leren, social constructivisme, etc. Maar als deze organisaties leercontent gaan ontwikkelen dan vervallen ze bijna allemaal in het zenden van informatie (overigens zie je dit ook terug in de manier waarop ze klassikale trainingen didactisch invullen). Ook de coronacrisis heeft hierin nog weinig verandering gebracht. Het zenden gebeurt nu alleen via programma’s zoals Zoom, Teams, BigBlueButton, etc.

Opmars van LTI zet door

Ik zie een toename van het gebruik van LTI en dat is ook logisch. Ik som de belangrijkste redenen op:

• Alle content staat centraal op jouw eigen server
• Jij bepaalt wie toegang heeft. Ook kan je makkelijk weer de toegang intrekken
• Je hebt geen gedoe met inlogproblemen en het aanmaken van gebruikersaccounts omdat authenticatie een standaard onderdeel is van LTI
• Cijfers/leerresultaten worden automatisch teruggezonden

Het enige wat me opvalt is dat LTI niet altijd volledig wordt geïmplementeerd door andere leermanagementsystemen of uitgeverijen van leercontent. En dan heb je veel gedoe tussen de aanbieder van de leercontent, aanbieder van het leermanagementsysteem en de klant. Gelukkig is Moodle gecertificeerd voor LTI en dat zouden meer partijen moeten doen. Ik zie voor deze standaard dan ook een mooie toekomst.

Het bericht Alternatieven voor SCORM (10): terug bij af? verscheen eerst op Avetica.

SCORM is een internationale standaard die stamt uit 2001 en heeft sindsdien nog een sporadische revisie/update gekregen. En gek genoeg is SCORM 1.2, de versie uit 2001, nog steeds het meest populair. Versie 2004 van SCORM komen wij amper tegen bij onze klanten.

Moodle is sinds oktober 2009 gecertificeerd SCORM 1.2 compliant. SCORM modules in deze versie worden probleemloos afgespeeld. Betekent dat je SCORM module die gepubliceerd zijn in versie 2004 niet kan afspelen in Moodle? Nee, gelukkig kan dat wel. Alleen bij geavanceerde zaken kan het gebeuren dat het niet helemaal soepel loopt. 

‘Opvolgers’ van SCORM

Hoewel SCORM 1.2 nog steeds fier overeind staat is er wel gewerkt aan ‘opvolgers’ van SCORM. Deze ‘opvolgers’ zijn LTI en xAPI (voorheen bekend als Tin Can API). Ik heb expres het woord opvolgers tussen aanhalingstekens gezet want ik vind ze niet echte opvolgers. Het zijn varianten van SCORM met een specifiek doel. Daarnaast vind ik SCORM en LTI veel op elkaar lijken. Allebei zijn het communicatieprotocollen tussen de leercontent en het leermanagementsysteem. Bij SCORM moet de leercontent echt fysiek in het leermanagementsysteem staan. Bij LTI staat de leercontent juist buiten het leermanagementsysteem en is er een Single Sign On (SSO) nodig om de leercontent op te starten en de leerresultaten terug te sturen naar het leermanagementsysteem.

Learning Tools Interoperability (LTI)

De afkorting LTI staat voor Learning Tools Interoperability. Hiermee is het mogelijk om leercontent vanuit een leermanagementsyteem (LMS) rechtstreeks op te starten terwijl de leercontent buiten het LMS staat. LTI zorgt voor de communicatie tussen het LMS en de leercontent en is inclusief Single Sign On (SSO). 

Je hebt een LTI Provider en een LTI Consumer. Bij de LTI Provider staat de content. De LTI Consumer is verantwoordelijk voor het opstarten van de externe leercontent. Behaalde resultaten worden door de LTI provider teruggestuurd aan de LTI consumer.

Toen LTI in 2011 het levenslicht zag, had Moodle deze standaard in hetzelfde jaar al geïmplementeerd (versie 2.2, weet je nog?). Dat wil zeggen, alleen de LTI Consumer, binnen Moodle bekend als ‘externe tool’. In 2013 verscheen de community plugin LTI Provider. Deze werd zo populair dat deze plugin werd opgenomen in de core van Moodle.

Ook LTI ontwikkelde zich verder en versie 1.3 werd uitgebracht begin 2019. Met verbeterde beveiliging en meer mogelijkheden om rollen, cijfers en namen uit te wisselen. In Moodle 3.7 (release in mei 2019) is LTI 1.3 volledig geïmplementeerd. Moodle heeft van het IMS Global Learning Consortium een certificering ontvangen en daarmee was Moodle het eerste leermanagementsysteem dat zo’n certificaat ontving. 

eXperience API (xAPI)

Ook de internationale standaard xAPI maakt het mogelijk dat leercontent en leermanagementsystemen met elkaar verbonden zijn. Dat is ook bij SCORM en LTI, maar bij xAPI is het bijzondere dat er leerervaringen worden vastgelegd. Het idee is dat je elke dag wel leerervaringen opdoet en dat je deze wilt registeren. Bijvoorbeeld: je hebt een interesse blog gelezen (deze misschien? :-)) en vorige week heb je een dag training gehad. Gisteren heb je een goede instructievideo gezien op Youtube en komende week wil je een Moodle cursus afronden. Al deze offline en online leerervaringen ga je dan registreren in een Learning Record Store (LRS), dus buiten je leeromgeving! Dit betekent dat je verschillende systemen gaat koppelen aan een LRS. Een voltooide cursus in Moodle kan dan automatisch worden geregistreerd in een LRS. 

Big data in LRS?

Toch heb ik mijn bedenkingen bij Learning Record Store. Het staat of valt bij het consequent registreren van alle leerervaringen en weinigen hebben de discipline om dit vol te blijven houden. En wil je wel alle leerervaringen vastleggen? Wat wil je met deze berg aan data?

Het bericht Alternatieven voor SCORM (7): LTI of xAPI opvolgers van SCORM? verscheen eerst op Avetica.